Plaj ve Havuz Ortamının Gözlüklere Etkisi
Yaz geldiğinde hepimiz o serin sulara atlamak için can atıyoruz, değil mi? Ama işin aslı şu ki, bizim gibi dört gözler için tatil bazen ufak bir kabusa dönüşebiliyor. Ya da en azından benim için hep öyleydi. Şimdi, yazın göz sağlığı çok önemli diyoruz ama o canım gözlüklerimizi plajın sıcağında, kumun ortasında nasıl koruyacağız hiç düşündün mü? Plajda gözlük kullanımı aslında dışarıdan göründüğü kadar masum bir olay değil. Düşünsene, havlunu seriyorsun, güneşleniyorsun ama o sırada rüzgarla uçuşan o minicik kum taneleri var ya... Hah, işte onlar senin o dünyanın parasını verip aldığın çerçevenin ve o hassas camların en büyük düşmanı.
Geçen sene tam da bu hatayı yaptım biliyor musun? Gözümde en sevdiğim çerçevemle denize girdim, güya kafamı suya sokmayacaktım. Çıktığımda camlarda kalan o su damlacıklarını tişörtümün ucuyla şöyle bir sileyim dedim. Aman diyeyim, sen sakın yapma! O tuzlu su gözlük camı çizilmesi denen şeyin bir numaralı faili aslında o masumca silme hareketi. Çünkü su buharlaşıyor, geriye o mikroskobik tuz kristalleri kalıyor. Zımpara kağıdı sürtsen ancak o kadar zarar verirsin yani. Denizde numaralı gözlük kullanımı gerçekten ekstra bir dikkat istiyor. Belki güneş gözlüğü koruma yöntemleri hakkında bir şeyler okumuşsundur sağda solda ama iş pratiğe gelince o tuzlu suyun ve kumun aşındırıcı gücünü hepimiz unutuyoruz nedense.
Sadece deniz olsa yine iyi. Bak şöyle, havuz kenarında takılmak daha risksizmiş gibi gelir insana. Kum yok sonuçta, ne olabilir ki? Ama havuzda güvenli gözlük kullanımı da kendi içinde bambaşka dertler barındırıyor. O suyun içindeki klor var ya, hani şu suyu temiz tutsun diye bastıkları kimyasal... Klorlu suyun gözlüğe zararları saymakla bitmiyor gerçekten. Klor dediğimiz şey aslında oldukça agresif bir maddedir. Yani şu demek; o pahalı gözlüğünün çerçevesindeki metal kısımları yavaş yavaş oksitlendirip paslandırabilir, plastik kısımların rengini soldurabilir. Hatta camların üzerindeki o özel yansıma önleyici kaplamaları bile zamanla soyup atabiliyor. Benim eski bir gözlüğümün sapları resmen klor yüzünden yeşermişti, inanamazsın.
Ya gözlüğüm çizilecek ya da suya girerken kör gibi dolaşıp kimseye çarpmamak için dua edeceğim.
Hal böyle olunca insan ne yapacağını şaşırıyor tabii. Suya girerken bu ikilemde kalmak çok sinir bozucu. Aslında olay doğru yüzücü gözlüğü seçimi ile kolayca çözülebilir. Görme bozukluğun varsa, normal gözlüğünü şezlongda güvenli bir kılıfın içine bırakıp reçeteli yüzücü gözlüğü kullanmak hayat kurtarıyor. Hem klorun o yıpratıcı etkisinden hem de denizin tuzundan gözlerini ve asıl gözlüğünü korumuş oluyorsun. Belki başlarda buna ne gerek var şimdi diyebilirsin ama tatil dönüşü paramparça olmuş, çizik içinde kalmış camlarla optikçinin yolunu tutmaktan çok daha mantıklı bir hareket. Tatilde ufak tefek detaylara dikkat ederek o çok sevdiğin çerçevelerin ömrünü epey uzatman elinde.
Güneş Gözlüğü ve Numaralı Gözlükleri Koruma Yolları
Yaz geldiğinde hepimiz bir an önce kendimizi serin sulara atmak istiyoruz, değil mi? Geçen yaz başıma gelen o sinir bozucu olayı hiç unutamıyorum aslında. Güneş kremi sürerken en sevdiğim güneş gözlüğümü şezlongun üzerinde öylece savunmasız bırakıp denize koşmuştum. Döndüğümde üstüne ıslak havlu atılmış ve o canım camlar kumdan mahvolmuştu. Yani, yazın göz sağlığı ne kadar önemliyse, o gözlüklere iyi bakmak da bir o kadar şart. Özellikle plajda gözlük kullanımı sandığımızdan çok daha fazla dikkat istiyor.
Şimdi, güneşin altında o kavurucu sıcakta telefonlarımızın bile ekranı kararıyor, hiç düşündün mü gözlük çerçevelerimiz ne hale geliyor? Plastik veya asetat çerçeveler aşırı sıcaktan esneyip formunu kaybedebiliyor, hatta camlar genleşip çerçeveden fırlayabiliyor. Bak şöyle yapıyorum ben artık; suya girmeden önce gözlüğümü kesinlikle sert bir koruyucu kılıfa koyup çantanın gölge bir köşesine saklıyorum. Bu aslında en basit güneş gözlüğü koruma yöntemleri arasında ama en çok unuttuğumuz şey. Hele bir de denizde numaralı gözlük kullanımı gibi bir zorunluluğun varsa, o gözlüğün yamulması tatilini resmen zehir edebilir, öyle değil mi?
İşin aslı şu ki, kum ve tuz en büyük düşmanımız. Düşünsene, denizden çıkmışsın, gözlüğün camında su damlacıkları var. Hemen tişörtünün ucuyla ya da plaj havlusuyla silmeye kalkıyorsun. Yapma! O havludaki minicik kum taneleri camda resmen zımpara etkisi yapıyor. Yani tuzlu su gözlük camı çizilmesi dediğimiz o meşhur felaket tam olarak böyle yaşanıyor. Gözlüğünü silmeden önce mutlaka tatlı suyla durulamak ve temizlik için mikrofiber, yani o gözlükçülerin verdiği yumuşacık özel temizlik bezlerinden kullanmak gerekiyor.
Peki ya havuz? Havuz kenarında güneşlenmek harika ama o suya gözlükle girmek... Eh, pek akıl karı değil. Havuzdaki kimyasallar, özellikle klor, gözlük camlarındaki o özel kaplamaları, yani yansıma önleyici veya çizilmez katmanları yavaş yavaş eritiyor. Buna klorlu suyun gözlüğe zararları diyoruz, yani gözlüğünün o pahalı camlarının bir nevi kimyasal yanığa uğraması gibi düşünebilirsin. Bu yüzden havuzda güvenli gözlük kullanımı aslında günlük gözlüğünü suya hiç sokmamaktan geçiyor.
Ama ben etrafı görmeden yüzemem, suyun altını da net görmek istiyorum diyorsan, o zaman işler değişir. Burada devreye doğru bir yüzücü gözlüğü seçimi giriyor. Hatta benim gibi miyopsan, numaralı camlara sahip reçeteli yüzücü gözlüğü tam bir hayat kurtarıcı.
Su altında bulanık görmek yerine, kendi göz numarana uygun bir yüzücü gözlüğü takmak, inanın bana, okyanus belgeselinin içine dalmak gibi bir his!
Yani olay tamamen birazcık alışkanlık meselesi. Gözlükleri gölgede tutmak, o sert kılıfın fermuarını çekmeye üşenmemek ve doğru bezle silmek çok da yorucu şeyler değil. Belki başta biraz angarya gelir ama o canım gözlüklerin ömrünü uzatmak için kesinlikle değer. Tatile çıkarken çantana yedek bir temizleme bezi atmayı unutma olur mu?
Yüzerken Gözlük Kullanımı: Riskler ve Alternatifler
Yazın o sıcak günlerinde kendini serin sulara bırakmak gibisi yok, değil mi? Ama bizim gibi gözlük kullananlar için bu durum bazen tam bir çileye dönüşebiliyor. Havuzda güvenli gözlük kullanımı ya da plajda gözlük kullanımı konusu aslında pek çoğumuzun göz ardı ettiği, ama başımıza gelince "keşke" dediğimiz bir mesele. Düşünsene, o güzelim standart numaralı gözlüğünle suya giriyorsun. Sonra aniden bir dalga geliyor ya da yanındaki arkadaşın şaka yapıp su sıçratıyor. Gözlüğün burnundan kayıp denizin dibini boylaması an meselesi.
İşin aslı şu ki, denizde numaralı gözlük kullanımı inanılmaz riskli bir hareket. Benim de başıma geldi yıllar önce. Kaş'ta o muhteşem denize atlarken gözlüğümü çıkarmayı unutmuşum. Küçücük bir dalga yetti, gözlük saniyeler içinde kayboldu gitti. Tatilin geri kalanını bulanık bir dünyada geçirmek zorunda kaldım. Hadi kaybolmadı diyelim, o suyun içindeki kimyasallar ve mineraller çerçeveyi mahvediyor. Klorlu suyun gözlüğe zararları sadece çerçevenin rengini soldurmakla kalmıyor, camın kaplamasını da yavaş yavaş eritiyor. Hele o tuzlu su... Tuzlu su gözlük camı çizilmesi dediğimiz şey tam bir kabus. Yani mikroskobik tuz kristalleri, sen fark etmeden o pahalı camları zımpara kağıdı gibi çizip mahvediyor.
Peki ne yapacağız, körler sağırlar birbirini ağırlar misali suda el yordamıyla mı yüzeceğiz? Tabii ki hayır. Belki aklına hemen günlük kullan-at kontakt lensler gelmiştir. Aslında yazın göz sağlığı için en pratik çözümlerden biri bu. Sadece suya girerken takıyorsun, çıkınca atıyorsun, bitti gitti. Enfeksiyon riski de sıfıra iniyor. Tabii lens kullanıyorsan üzerine iyi bir güneş gözlüğü takmayı da unutma. Güneş gözlüğü koruma yöntemleri arasında en basiti, onu suya sokmamak ve sağlam bir kılıfta saklamaktır sonuçta. Ama ya lens takamıyorsan? Gözlerin hassassa, ya da benim gibi lense bir türlü alışamadıysan ne olacak hiç düşündün mü?
Bak şöyle efsane bir kurtarıcı var; reçeteli yüzücü gözlüğü. İlk duyduğumda "yok canım, o kadar da değil" demiştim ama gerçekten hayat kurtarıyor. Yani şu demek; bildiğimiz o lastikli, suyu geçirmeyen yüzücü gözlüklerinin camları senin göz numarana göre özel yapılıyor. Su altındaki balıkları, havuzun kenarındaki arkadaşını net bir şekilde görebildiğini düşünsene! Doğru bir yüzücü gözlüğü seçimi yaparken sadece numaranı bilmen ve yüzüne tam oturan, vakum yapan bir model bulman yeterli. Gözlük numaran miyop mu, hipermetrop mu, ona göre hazır satılanları bile var artık.
Suyun altında net görebilmek, sadece bir konfor değil, aynı zamanda ciddi bir güvenlik meselesidir.
Bazen insan alışkanlıklarından vazgeçmek istemiyor, anlıyorum. Standart gözlüğünü takıp şöyle bir suya girip çıkayım diyorsun. Ama o riskleri göze almaya gerçekten değmez. Bir dahaki sefere tatil çantanı hazırlarken bu alternatifleri bir düşün bence. Belki de yıllardır o bulanık sularda boşuna eziyet çekiyorsundur, kim bilir?
Deniz ve Havuz Sonrası Gözlük Temizliği Nasıl Olmalı?
Düşünsene, bütün gün güneşin altında yatmışsın, denize girip çıkmışsın, harika bir gün geçmiş. Ama odaya bir dönüyorsun, gözlüğün camları sanki buzlu cama dönmüş. Benim de geçen yaz başıma geldi, tatilin daha ilk gününde o canım gözlüğümü tişörtümün ucuyla şöyle bir siliverdim. Aman diyeyim, sen yapma! Aslında plajda gözlük kullanımı sonrasında o camın üzerine yapışan incecik kum taneleri tam bir zımpara etkisi yaratıyor. Yani tişörtle silmek, camı bile bile çizmektir. Yazın göz sağlığı sadece gözümüzü güneşten korumakla bitmiyor ki, o gözlüğü de adam akıllı temizlemek gerekiyor değil mi?
İşin aslı şu ki, o denizden gelen tuz ya da havuzdaki kimyasallar camın kaplamasına resmen düşman. Klorlu suyun gözlüğe zararları öyle hemen belli olmaz, belki birkaç gün sonra camın o parlaklığının gittiğini, yavaş yavaş matlaştığını fark edersin. Hele bir de denizde numaralı gözlük kullanımı gibi bir zorunluluğun varsa, o camların çizilmesi demek tatilin geri kalanında dünyayı bulanık görmek demek. Tuzlu su gözlük camı çizilmesi konusunda bir numaralı sabıkalıdır zaten. Su buharlaşıp gidiyor ama o minicik tuz kristalleri camda kalıyor. Bak şöyle düşün, arabanın kaportasında kuruyan çamuru kuru bezle siler misin? Silmezsin. Gözlüğe de aynısını yapmamak lazım.
Şimdi gelelim o meşhur temizlik aşamasına. Odana geldin, yapacağın şey çok basit aslında. Çeşmeyi açıp ılık suyu şöyle bir akıtıyorsun. Çok sıcak olmasın, ılık su camın üzerindeki o koruyucu kaplamayı, yani antirefle dediğimiz o parlamayı önleyen ince katmanı bozmaz. Gözlüğü suyun altına tutup o kumu, tuzu bir güzel akıt. Sonra bildiğimiz sıvı sabun... Ama içinde krem ya da ağır kimyasal olmayan, en düzünden bir sabun. Parmak uçlarınla camları, çerçeveyi, o burunluk kısımlarını usulca köpürt. Havuzda güvenli gözlük kullanımı sadece yüzerken dikkat etmekle olmuyor, o havuzun kimyasalından gözlüğü arındırmak da bu işin çok önemli bir parçası. Bol suyla duruladıktan sonra da mikrofiber bir bezle usulca kurula. Kağıt havlu mu? Asla! Onların içindeki sert odun lifleri camı anında çizer. Güneş gözlüğü koruma yöntemleri arasında bence en altın kural budur.
Belki sadece güneş gözlüğü değil, yüzerken taktığın o özel gözlükler için de aynı şeyleri merak ediyorsundur. Yüzücü gözlüğü seçimi yaparken o kadar para verip buğu yapmayan, süper teknolojik bir şey alıyoruz. Ya da benim gibi gözleri bozuk olanlar reçeteli yüzücü gözlüğü kullanıyor. Bunların iç yüzeyinde buğulanmayı önleyen çok hassas bir jel tabaka var. Yani o iç kısmı sabunla veya parmakla ovalamamak lazım. Sadece tatlı sudan geçirip gölgede kurumaya bırakmak en iyisi.
Gözlüklerini yıkadıktan sonra güneşte kurumaya bırakma, o su damlacıkları mercek görevi görüp camın kaplamasını yakabilir.
Bu da benden sana ufak bir profesyonel tüyo olsun. Akşam yemeğine çıkarken pırıl pırıl, çiziksiz bir gözlükle etrafa bakmak gibisi yok, haksız mıyım?
